تهدید ترامپ مبنی بر حمله به زیرساخت نیروگاهی کشور از جمله مواردی است که هم در جنگ ۱۲ روزه و هم در جنگ فعلی دغدغه جدی بوده اما سوال اساسی کمّوکیف وقوع این تهدید و اثرات آن است که در چند لایه بررسی میشود:
توزیع غیرمتمرکز و نامتقارن ظرفیت نیروگاهی بزرگمقیاس نیروگاههای بزرگمقیاس کشور اساسا در پهنه کوچکی قرار ندارند و در نقاط مختلفی از کشور مستقر هستند و تخریب آنها در یک مرحله ممکن نیست. برای وارد شدن فشار جدی به شبکه باید تعدادی از نیروگاههای بزرگ (در مقیاس چندهزارمگاواتی مثل نیروگاههای نکا، بندرعباس، دماوند، شهید رجایی) بهطور همزمان و کامل از مدار خارج شوند. در نتیجه تا زمانی که کمتر از ۳۰ درصد ظرفیت کل تولید از دست نرود، حفظ پایداری شبکه امر ممکنی است.
سرمایهگذاری برای خودتامینشدن صنایع بهخصوص صنایع بزرگ در سالهای گذشته بنابر شرایط کشور و کسری تراز برق، بسیاری از صنایع همچون فولادمبارکه برای خودتامینشدن اقدام به تأسیس نیروگاههای گازی و خورشیدی کردهاند که از دید پدافندغیرعامل، مولفه مهمی در کاهش خطر وابستگی به نیروگاههای بزرگمقیاس است.
الگوی مصرف فصلی و زمان لازم برای تعمیرات جزیی معمولا در فصل بهار مصرف کمتر از فصل تابستان است و ظرفیت از مصرف، بیشتر! این نکته باعث میشود که در صورت خرابی کماهمیت یک نیروگاه، توزیع در شبکه قابل مدیریت باشد.
ساختار یکپارچه برق سراسری با توجه به امکان انتقال با ولتاژ بالا در شبکه سراسری، یک استان لزوما وابسته به برق تولیدی یک نیروگاه نیست. درواقع شبکه توزیع از ۵ رینگ اصلی تشکیل شده که هر کدام از این رینگها علاوه بر پوشش محدوده خود به دیگر رینگها نیز اتصال دارد. این ساختار اجازه میدهد در صورت ازدسترفتن تولید در یک منطقه، برق از سایر مناطق به آن ناحیه منتقل شود(Load Redistribution).
غریبهنبودنِ کشور با مبحث کسری تراز و مدیریت بار در چند سال گذشته به دلیل کسری تراز، واحدهای تولیدی برنامه تولید خود را متناسب با برنامه مدیریت بار وزارت نیرو وفق دادهاند. در سطح اجتماعی نیز با توجه به چرخش زمان قطعی برق برای خانوار، این الگو یک اتفاق ناآشنا نیست. از همینرو در صورت آسیب زیرساخت برق کشور و لزوم مدیریت بار، همانند چندسال گذشته کشور آمادگی برخورد با چنین وضعیتی را دارد.
توان و زمان لازم برای ساخت نیروگاه در طول سالیان گذشته شرکتهایی همچون مپنا به صورت تخصصی در عرصه ساخت نیروگاه فعالیت داشتهاند. ازهمینرو امکان تعمیرات و ساخت قطعات وجود دارد. البته زمان لازم برای ساخت قطعات اصلی در صورت نابودی کامل حداقل ۲سال میباشد و نیازمند صرف هزینه قابل توجه است.
وجود ظرفیت ذخیره در بهرهبرداری از شبکه، همواره بخشی از ظرفیت نیروگاهها بهصورت آماده اما بدون بار کامل نگه داشتهمیشود (Spinning Reserve). این ظرفیت معمولاً در حد ۱۵درصد کل تولید است و میتواند افت تولید را جبران کند.
پاسخهای بازدارنده و تجربه حمله به پارس جنوبی در قضیه حمله به پارس جنوبی با توجه به واکنش سریع و قاطع ایران در حمله به زیرساختهای نفتی کشورهای منطقه، دشمن سریعا عقبنشینی نمود و اظهارندامت دشمن در تاریخ ماندگار شد. در موضوع حمله به نیروگاهها هم همین انتظار میرود که پاسخ ایران سخت و قاطع باشد به گونهای که بعد از اولین اشتباه دشمن سریعا از ادامه این حرکت منصرف شود.
جمعبندی حمله به زیرساخت بسته به نوع آسیبی که وارد میشود میتواند تاثیرات متفاوتی داشتهباشد اما باتوجه به نوع استقرار زیرساخت برق در کشور و همچنین توانمندی نظامی در پاسخ و بازدارندگی از اقدامات بعدی به نظر میرسد که احتمال فاجعهی خاموشی سراسری، قوی نباشد و اثرات آن بیشتر متوجه کسری تراز برق و خاموشیهای مقطعی باشد./اصفهانزیبا
لطفا از نوشتن نظرات خود به صورت حروف لاتین (فینگلیش) خودداری نمایید.
با توجه به آن که امکان موافقت یا مخالفت با محتوای نظرات وجود دارد، معمولا نظراتی که محتوای مشابه دارند، انتشار نمی یابند.